Geguritan Indraloka (Balai Bahasa Prov. Bali)
manuskrip lontar ring Bali
| |||
| Inggih punika | Lontar | ||
|---|---|---|---|
| Soroh |
| ||
| Genah | Balai Bahasa Bali, Penatih, Dénpasar Timur, Kota Dénpasar, Bali, Indonésia | ||
| Nganggén basa |
| ||
| Klasifikasi Gedong Kirtya |
| ||
| |||
Lontar Geguritan Indraloka niki silih tunggil koleksi Balai Bahasa Provinsi Bali sane kapupulang sareng program WikiLontar 2021 sane sampun puput. WikiLontar inggih punika program katalogisasi digital lontar sane kakaryanin Komunitas Wikimedia Denpasar ring sasih Januari - April 2021. Ring Balai Bahasa puniki wenten 142 cakep lontar saking makudang-kudang soroh.
Bahasa Indonesia
[uah]Lontar ini terdiri atas 30 lempir. Naskah lontar dalam keadaan cukup baik. Ditulis dengan huruf Bali. Lontar ini memuat tentang seorang pendeta yang arif bijaksana bernama Bagawan Indraloka. Beliau mengajar muridnya sang Komara Yajnya tentang Aji Srusa yang terlahir dari ajaran Siwa Budha. Ajaran-ajaran itu meliputi, (1) filsafat keagamaan tentang hakikat Tri Purusa atau Parama Tiga, meliputi: Siwa ibarat gunung, sang Sadaka sebagai lingganya, Sadasiwa ibarat Negara, sang raja sebagai lingganya, dan Paramasiwa ibarat sastra, Ongkara sebagai lingganya; (2) Bagawan Basubaga mengarang cerita Tantri, Bagawan Nandaka menggubah cerita Dyah Tantri Kamandaka dengan sumber cerita dari cerita Tantri, kemudian Bagawan Indraloka meringkas cerita itu untuk selanjutnya diajarkan kepada sang Kumara Yajnya; (3) ajaran tentang orang yang patut atau tidak patut dijadikan sahabat; (4) ajaran Parama Tiga: Anyawa Wedana, Asti Wedana, dan Atma Wedana; dan (5) ajaran Sadangga Siwa meliputi: Siwa Marga, Sada Siwa Marga, Parama Siwa Marga, Adbauta Siwa, Antara Siwa, dan Suksma Siwa.
Bahasa Bali
[uah]Bahasa Inggris
[uah]This lontar consists of 30 leaves and is generally in fairly good condition. The manuscript is written in Balinese script. Thematically, it contains teachings delivered by a wise and prudent priest named Bagawan Indraloka. He instructed his student, Sang Kumara Yajnya, in Aji Srusa, a body of teachings originating from the Siwa–Buddha tradition.
The teachings contained in this lontar include: (1) religious philosophy concerning the essence of Tri Purusa or Parama Tiga, which is analogized as follows: Siwa is likened to a mountain, with the sādhaka as its lingga; Sadasiwa is likened to a state, with the king as its lingga; and Paramasiwa is likened to literature, with Ongkara as its lingga; (2) an explanation of the tradition of Tantri narrative composition, in which Bagawan Basubaga is identified as the author of the Tantri stories, Bagawan Nandaka as the composer of the Dyah Tantri Kamandaka, which is derived from the Tantri tradition, and Bagawan Indraloka as the figure who summarized these narratives for instruction to Sang Kumara Yajnya; (3) teachings concerning the criteria for individuals who are suitable or unsuitable to be chosen as companions; (4) the teachings of Parama Tiga, which include Anyawa Wedana, Asti Wedana, and Atma Wedana; and (5) the teachings of Sadangga Siwa, which encompass Siwa Marga, Sada Siwa Marga, Parama Siwa Marga, Adbauta Siwa, Antara Siwa, and Suksma Siwa.
Naskah
[uah][ 1 ][Depan]
1
||0||paṅkaḥmilumabĕtṅĕṣā,ṅikĕtsatwamurukmuruki-nmarik·,jumujumuhinmāntĕmṅaŋpaṅkuŕ,hadakocap·brahmāka,sidḍi-
mantrakottaman·yoganeputas·,paparabsaŋᵒindra-loka,dipatapanṅalīṅganin·.sḍĕkanmawaraḥwaraḥ,riŋsaŋśi-
ṣyapaṅandikanemanis·,kaliṅanepanakguru,de-wākūmarāyajñā,padiṅahaŋpitutuŕgurupituhu,mtuhuliśi-
wābudḍā,krakahinucapdihaji.pacampuhan·sūŕyyacandrā,dadilīṅgan·tribhuwanājati,cacakan·ñaneta
[Belakang]
sanujuwaŋ,śilakramanewaṅarin·,dāṅraṣaninpituwiñasukādukā.nemadanhenakiŋsarat·,pituduḥñanejalanin·,
pgĕŋbāyunemaklowaŋ,yantatkalaniŋkapatin·,luwaraŋsakiṅaris·,yanhiṅananṅakalpuput·,pamgatsaŋhyaŋhatmā,tĕgtĕgaŋ
dihulunātī,hapaŋmnekdipapusuḥhanelebaŋᵒaiᵒai